Dirk van Weelden

Van de week arriveerde het tweede nummer van het retro-tech tijdschrift Silent Type uit Seattle, Washington, USA. Het ziet eruit als een oubollige kasteelroman met een te stempelen bibliotheek-kaart op het omslag geplakt.  Sheryl Lowry, de initiatiefneemster en maker,  wilde in deze tweede uitgave van het blad alleen gedichten en foto’s. En alles natuurlijk in facsimile, oftewel zoals het ingeleverd is: op een stuk papier, beschreven met een schrijfmachine. Sommige bladzijden zijn door middel van haar collages visuele attracties geworden. En naast de foto’s die bij de gedichten horen zijn er foto’s van schrijfmachines en overgedrukte bladzijden uit de handleidingen van schrijfmachines te zien.

Het is allemaal werk van liefhebbers, huisvlijt zo je wilt, maar wel op een hoog niveau. Dat wil zeggen met verstand van zaken, een scherp oog en zorg gedaan. En godzijdank zonder gewichtige pretenties. In Silent Type geen ondoorgrondelijke privé-uitbarstingen of poëticale uiteenzettingen met de grootheden uit de wereldliteratuur.  Het zijn niet alleen senioren en middelbaren die bijdragen leverden. Een co-productie tussen een jonge vader en zijn 3 jarige zoon, een bladzijde met beeld en tekst van een tiener en mensen van studentenleeftijd geven kleur en levendigheid aan het blad.

Wat krijgt er nu gezicht met een blad als Silent Type? Met het woord retro is meteen het grote griezelwoord nostalgie opgeroepen. Maar is dat alles wat hier meespeelt? Het is ontegenzeggelijk zo dat hier een wereld verschijnt waarin stempels, luchtpost-enveloppen, papieren brieven, polaroid-foto’s, schrijfmachines en potloden blijdschap brengen. Dat kun je nostalgie noemen. Maar die vertedering voor ‘verlaten’ materiële cultuur heeft weldegelijk een functie in het heden.  De mensen die dit tijdschrift vullen hebben niets tegen digitale media. Integendeel, ze zijn als student, docent, employe van technologie firma’s of anderszins vertrouwd met de moderne technologie. Ze zijn ook actief op het internet uit liefde voor schrijven, boeken, oude schrijfmedia en analoge fotografie.  Ze onderhouden blogs en fotosites en zijn actief in allerlei forums.

Dit blad noemt zich een retro-tech journal, maar is eerder een amalgaam van oude en nieuwe media. De medewerkers kennen elkaar via het internet, sturen de bijdragen per post op.  Vervolgens maakt Cheryl Lowry Silent Type, dat dus bestaat uit kleurenkopieën van digitale scans van typoscripten, collages en analoge foto’s.

In de tijd dat schrijfmachines en analoge camera’s nog gangbaar waren, alledaags en zakelijk gebruikt, was een tijdschrift als Silent Type ondenkbaar. Te rommelig, te amateuristisch. Nu is dat exact het gevoel dat hier vormgegeven wordt: dit is een podium voor amateurs, voor liefhebbers. Liefhebbers van poëzie, van schrijfmachines, boeken en analoge fotografie zijn hier actief. Om industriële perfectie, concurrentie met officiële bladen gaat het natuurlijk niet. Hier draait het om het specifieke, deze ene enthousiaste studente met haar oude schrijfmachine, of die dichtende en fotograferende televisie-reparateur aan de rand van de Mojave woestijn. Ze laten hun individuele sporen na, niet alleen met de betekenis van hun woorden, maar ook met de eigenaardigheden van hun eigen schrijfmachine, hun vergissingen, verbeteringen en illustraties.

Dat is een uiterst hedendaagse vorm van communiceren, lijkt me. Een manier om poëzie, vormgeving, liefde voor fotografie te delen, die onmogelijk is zonder het internet, de scanner en de digitale printer. Dit is een vorm van literaire cultuur, die misschien gebruik maakt van een liefde voor dode media, maar juist vooruit kijkt en overleeft en zich verspreidt in een eigentijdse stijl en eigentijdse middelen. Denk aan Dave Eggers en zijn McSweeney’s, dat het gebonden boek en vergeten literaire genres viert, maar toch zeer eigentijds is.

Hier een link naar de site van Strikethru, oftewel Cheryl Lowry, waar  pdfs van Silent Type #1 en #2 te vinden zijn. Of, voor $5, en verzendkosten eentje te bestellen, als je snel bent.

Hier een spread uit #2. Klik om te vergroten, uiteraard.